नयाँ दिल्ली, 05 जून (हि.स.)। विश्व पर्यावरण दिवसको अवसरमा देशभरि पर्यावरण संरक्षण र दिगो विकासको बारेमा चेतना जगाउन विभिन्न कार्यक्रमहरू आयोजना गरियो। उपराष्ट्रपति सी.पी. राधाकृष्णन, लोकसभा अध्यक्ष ओम बिरला केन्द्रिय गृह तथा सहकारी मन्त्री अमित शाह, रक्षामन्त्री राजनाथ सिंह लगायत धेरै केन्द्रिय मन्त्रीहरू र राज्यका मुख्यमन्त्रीहरूले देशवासीहरूलाई शुभकामना व्यक्त गरे। सबै नेताहरूले पर्यावरण संरक्षण, वृक्षारोपण, जैविक विविधता अभिवृद्धि र दिगो विकासप्रति आफ्नो प्रतिबद्धता दोहोऱ्याए र नागरिकहरूलाई प्रकृति संरक्षणमा सक्रिय भूमिका खेल्न अपील गरे।

उपराष्ट्रपति सीपी राधाकृष्णनले विश्व पर्यावरण दिवसको शुभकामना दिँदै भारतीय सभ्यतामा प्रकृतिसँग सहअस्तित्वको परम्परालाई रेखांकित गरे। उनले भने, प्राचीन तमिल ग्रन्थ तिरुक्कुरलको सन्देश, स्रोतको विवेकपूर्ण प्रयोग र सबै जीवित प्राणीहरूको संरक्षण, आज पहिलेभन्दा बढ़ी सान्दर्भिक छ। उनले मानिसहरूलाई पर्यावरण संरक्षणलाई आफ्नो जीवनशैलीको हिस्सा बनाउन र दिगो विकासका सिद्धान्तहरू अपनाउन आग्रह गरे।

लोकसभा अध्यक्ष ओम बिरलाले भने, पर्यावरण मानव जीवनको जग मात्र होइन, भावी पुस्ताहरूप्रति हाम्रो सबैभन्दा ठूलो जिम्मेवारी पनि हो। उनले भारतीय संसदले पर्यावरण संरक्षणको क्षेत्रमा उदाहरण प्रस्तुत गरिरहेको बताए। संसद परिसरमा कागजविहीन कार्य, एकल प्रयोग प्लास्टिकमा प्रतिबन्ध, हरियो संसद भवन र स्वच्छ क्याम्पस जस्ता धेरै पहलहरू सफलतापूर्वक कार्यान्वयन भइरहेको बताए।

केन्द्रिय गृह एवं सहकारी मन्त्री अमित शाहले प्रधानमन्त्री नरेन्द्र मोदीको नेतृत्वमा भारत पर्यावरण संरक्षण र स्वच्छ ऊर्जाको क्षेत्रमा द्रुत गतिमा प्रगति गरिरहेको बताए। उनले भने, देश आज विश्वको तेस्रो ठूलो नवीकरणीय ऊर्जा स्रोत उत्पादक बनेको छ। राष्ट्रिय हरित हाइड्रोजन मिसन, सौर्य ऊर्जा विस्तार र वन क्षेत्र वृद्धिलाई भारतको लागि महत्वपूर्ण उपलब्धि भएको बताउँदै शाहले भने, यी प्रयासहरूले पर्यावरण संरक्षण र आर्थिक विकास दुवैमा योगदान पुर्याभइरहेको छ।

यो उल्लेखनीय छ कि विश्व पर्यावरण दिवस पहिलो पटक 05 जून 1973 मा मनाइएको थियो, जुन 1972 मा आयोजित स्टकहोम सम्मेलनमा संयुक्त राष्ट्र संघको महासभाको निर्णय पछि मनाइएको थियो। त्यसबेलादेखि पर्यावरण संरक्षण, जलवायु सन्तुलन र प्राकृतिक स्रोतहरूको संरक्षणको बारेमा जागरूकता जगाउन प्रत्येक वर्ष 05 जूनमा विश्वव्यापी रूपमा यो दिन मनाइन्छ।

वास्तवमा विश्व पर्यावरण दिवस केवल एक औपचारिक अवसर मात्र होइन तर पृथ्वी र भावी पुस्ताको भविष्यको रक्षा गर्ने सामूहिक प्रतिबद्धता हो। यस वर्ष देशको शीर्ष नेतृत्वले पर्यावरण संरक्षणलाई सार्वजनिक सहभागितासँग जोड़ेको छ र प्रत्येक नागरिकलाई प्रकृतिप्रतिको आफ्नो जिम्मेवारी पूरा गर्न आग्रह गरेको छ।

हिन्दुस्थान समाचार / भवानी थामी