काठमाडौँ, १७ अक्टोबर (हि.स.)। पहिलोपटक नेपाल सरकारले निजी क्षेत्रका लागि बिजुली व्यापारको बाटो खोलेको छ। निजी क्षेत्र लामो समयदेखि बिजुलीमा व्यापार गर्ने अधिकारको माग गर्दै आएको थियो। यस सम्बन्धमा निजी कम्पनीहरूले पनि आवेदन दिएका थिए, जसमध्ये सरकारले 12 वटा कम्पनीलाई आशय पत्र (एलओआई) जारी गरेको छ।

ऊर्जा, जलस्रोत तथा सिँचाइमन्त्री विराजभक्त श्रेष्ठले मन्त्रीस्तरीय निर्णयमार्फत यी 12 वटा कम्पनीलाई विद्युत व्यापारका लागि एलओआई स्वीकृत गरेका छन्।

लामो समयदेखि सीमापार ऊर्जा व्यापारमा भाग लिन खोजिरहेका निजी क्षेत्रका लागि यस निर्णयले नयाँ व्यापारका अवसरहरू खोलेको छ। निजी क्षेत्र, जुन अहिलेसम्म विद्युत उत्पादनमा सीमित थियो, उसले घरेलु र विदेशी बजारहरू अन्वेषण गर्ने, सम्भावित क्रेता र व्यापारिक साझेदारहरू पहिचान गर्ने र विद्युत खरिद सम्झौताहरूका लागि तयारी गर्ने अवसर पाउनेछ। ऊर्जा, जलस्रोत तथा सिँचाइ मन्त्रालयका वरिष्ठ अधिकारीहरूका अनुसार, ग्रिन एनर्जी पावर ट्रेडिङ, नेपाल पावर ट्रेडिङ एन्ड म्यानेजमेन्ट लिमिटेड, पावर ट्रेडिङ एन्ड एनर्जी एक्सचेन्ज, निफ्रा ट्रेडिङ एन्ड एनर्जी एक्सचेन्ज, हिमालयन ट्रेडिङ इलेक्ट्रिसिटी लिमिटेड, एसियन पावर ट्रेडिङ कम्पनी, नेपाल पावर एक्सचेन्ज (नापेक्स), एभरेस्ट पावर ट्रेडिङ एन्ड पावर ट्रेडिङ एन्ड इको एनर्जी लगायतका कम्पनीहरूले एलओआई प्राप्त गरेका छन्।

यी कम्पनीहरूमा केही स्थापित व्यापारिक समूह र ऊर्जा क्षेत्रका लगानीकर्ताहरूको सहभागिता छ। ग्रिन एनर्जी पावर ट्रेडिङ बटु लमिछाने र गणेश कार्कीको बीजी समूहसँग सम्बन्धित कम्पनी हो। भाटभाटेनी समूहको नेपाल पावर ट्रेडिङ एण्ड म्यानेजमेन्ट लिमिटेडमा हिस्सेदारी छ। त्यसैगरी, निफ्रा पावर ट्रेडिङ कम्पनी विशाल समूहको हो।

नेपाल पावर एक्सचेन्ज (नेपेक्स) मा ऊर्जा व्यवसायी कृष्ण आचार्य, उत्तम भ्लोन र आशिष गर्ग छन्। सुनील केसीद्वारा स्थापित एसियन पावर ट्रेडिङ कम्पनीका अध्यक्ष लालकृष्ण केसी हुन्। पावर ट्रेडिङ एन्ड इको एनर्जी नेपाली उद्योग तथा वाणिज्य महासङ्घका पूर्वअध्यक्ष भवानी राणासँग सम्बन्धित कम्पनी हो।

ऊर्जामन्त्री श्रेष्ठको निर्णयले निजी क्षेत्रलाई विद्युत उत्पादनका साथै बजार अन्वेषण र व्यापार तयारीमा सहभागी हुने बाटो खोलेको छ। एलओआई प्राप्त गर्ने कम्पनीहरूले अब विद्यमान कानुनअनुसार प्राविधिक, वित्तीय र व्यापार सम्भाव्यता अध्ययन गर्न सक्षम हुनेछन्। थप रूपमा, तिनीहरूले आन्तरिक र विदेशी साझेदारहरूसँग वार्ता अगाडि बढाउन र आवश्यक सम्झौताहरूको तयारी गर्न सक्षम हुनेछन्।

निजी क्षेत्रलाई विद्युत् व्यापार गर्न अनुमति दिएर ऊर्जा क्षेत्रमा नयाँ उत्साह सिर्जना भएको स्वतन्त्र ऊर्जा उत्पादक सङ्घ इप्पन (नेपाल) का वरिष्ठ उपाध्यक्ष उत्तम भ्लोन लामाले बताए।

उनले भने, नेपालको ऊर्जा क्षेत्रमा नयाँ बाटो खोलिएको छ। सरकारको यो नीतिले ऊर्जा क्षेत्रमा संलग्न लगानीकर्ताहरूलाई आफ्नो लगानी विविधीकरण गर्न मद्दत गर्नेछ। पूर्वाधार विकास र नयाँ क्षेत्रमा लगानीको बाटो अहिलेसम्म विद्युत उत्पादनमा मात्र लगानी गरिरहेका लगानीकर्ताहरूका लागि खुल्ला छ। यसले ऊर्जा क्षेत्रमा साहसी लगानीका लागि अनुकूल वातावरण सिर्जना गर्नेछ।

--------

हिन्दुस्थान समाचार / बिशाल