नयाँ दिल्ली, १८ अक्टोबर (हि.स.)। केन्द्रिय औद्योगिक सुरक्षा बल (सीआईएसएफ) ले १ नोभेम्बरदेखि आफ्नो प्रशासनिक तथा परिचालन संरचनामा परिवर्तन गर्नेछ। केन्द्रिय गृह मन्त्रालयले यसलाई स्वीकृति प्रदान गरेको छ। यसको उद्देश्य महत्त्वपूर्ण पूर्वाधार तथा रणनीतिक प्रतिष्ठानहरूको सुरक्षा व्यवस्थालाई अझ् विशिष्टीकृत र प्रभावकारी बनाउनु हो।
बलले औद्योगिक क्षेत्रका आधारमा सेक्टरहरूको पुनर्गठन गर्नेछ। यसमा उद्योग तथा प्रतिष्ठानहरूको सुरक्षा आवश्यकतालाई ध्यानमा राखिनेछ। यस अन्तर्गत विद्युत, कोइला, इस्पात, पेट्रोलियम तथा प्राकृतिक ग्यास, बन्दरगाह, सरकारी भवन, संग्रहालय, स्मारक र सार्वजनिक यातायात प्रणाली समावेश छन्।
सीआईएसएफ अनुसार, नयाँ व्यवस्थाले परिचालन निगरानीलाई अझ् प्रभावकारी बनाउनुका साथै विभिन्न क्षेत्रमा विशेषज्ञता विकास गर्न मद्दत गर्नेछ। यसबाट सुरक्षा प्रक्रियामा एकरूपता आउनेछ। सम्बन्धित मन्त्रालय, विभाग तथा प्रतिष्ठानका व्यवस्थापनसँग समन्वय पनि सुदृढ़ हुनेछ।
दिल्ली सेक्टरले सरकारी भवन, संग्रहालय तथा सार्वजनिक यातायात प्रणालीको सुरक्षा हेर्नेछ। यसलाई सरकारी भवन, संग्रहालय तथा स्मारक र सार्वजनिक यातायात प्रणाली (जीबीएमएम तथा एमआरटीएस) सेक्टर बनाइनेछ। विद्युत क्षेत्रका लागि दुई वटा सेक्टर बनाइनेछन्। उत्तरी क्षेत्र (नयाँ दिल्ली) र उत्तरपूर्वी क्षेत्र–२ (कोलकाता) लाई क्रमशः विद्युत–१ र विद्युत–२ सेक्टरका रूपमा पुनर्गठन गरिएको छ।
कोइला तथा इस्पात क्षेत्रका लागि छुट्टाछुट्टै सेक्टर हुनेछन्। यस अन्तर्गत राँची स्थित पूर्वी सेक्टरलाई कोइला सेक्टर बनाइनेछ। भिलाई स्थित केन्द्रिय सेक्टरलाई इस्पात सेक्टरमा रूपान्तरण गरिनेछ। गुवाहाटी स्थित पूर्वोत्तर सेक्टरलाई पेट्रोलियम तथा प्राकृतिक ग्यास सेक्टर बनाइनेछ। मुम्बई स्थित पश्चिमी सेक्टरलाई पश्चिमी तटीय बन्दरगाह सेक्टर र चेन्नई स्थित दक्षिणी सेक्टरलाई पूर्वी तटीय बन्दरगाह सेक्टरमा रूपान्तरण गरिनेछ।
यस बाहेक, बेंगलुरु स्थित परमाणु ऊर्जा विभाग तथा अन्तरिक्ष विभाग (डीएई तथा डीओएस) सेक्टर पहिलेझैँ सञ्चालनमा रहनेछ। नयाँ दिल्ली स्थित विमानस्थल सेक्टर–१ र बेंगलुरु स्थित विमानस्थल सेक्टर–२ को विद्यमान कार्यात्मक व्यवस्था पनि यथावत् रहनेछ।
उल्लेखनीय छ कि यसअघि सीआईएसएफको प्रशासनिक तथा परिचालन निगरानी मुख्य रूपमा भौगोलिक क्षेत्रका आधारमा हुने गर्दथ्यो। पछिल्ला २५ वर्षमा बलले विमानन तथा परमाणु ऊर्जा र अन्तरिक्ष विभागसँग सम्बन्धित रणनीतिक प्रतिष्ठान सहित केही क्षेत्रमा कार्यात्मक व्यवस्था अपनाएको छ।
हिन्दुस्थान समाचार / भवानी थामी
