
- ईएलएफमा सी-१३०जे परिवहन विमानमार्फत मोरनमा अवतरण गरे प्रधानमन्त्री मोदी
डिब्रूगढ़, 14 फरवरी (हि.स.)। असममा राष्ट्रिय राजमार्गको ४.२ किलोमिटर लामो खण्ड, जसलाई युद्ध वा प्राकृतिक आपदाको अवस्थामा सैन्य एयरस्ट्रिपमा रूपान्तरण गर्न सकिन्छ, शनिबार औपचारिक रूपमा सञ्चालनमा ल्याइएको छ। यो पूर्वोत्तर भारतको पहिलो आपतकालीन अवतरण सुविधा (ईएलएफ) बनेको छ।
प्रधानमन्त्री नरेन्द्र मोदीले डिब्रूगढ़ जिल्लाको मोरन बाइपासमा रहेको यस सुविधाको उद्घाटन गरेका हुन्। यो भारतको पूर्वी सीमाको नजिक रहेको रणनीतिक रूपमा महत्वपूर्ण करिडोर हो।
अधिकारीहरूका अनुसार, प्रधानमन्त्री नयाँ दिल्लीबाट चाबुआ एयरफोर्स स्टेशनमा अवतरण गरेका थिए। त्यहाँबाट उनी मोरन ईएलएफमा अवतरण गर्न विशेष विमानमार्फत पुगे। त्यस क्रममा आयोजित एयर शोमा करिब ३० मिनेटभित्र भारतीय वायुसेना (आईएएफ) का करिब १६ वटा विमान अवतरण र उडान गरेका थिए। कार्यक्रममा सुखोई एमकेआई-३०, राफेल, हेलिकप्टर तथा परिवहन विमान सहभागी थिए।
चाबुआ पूर्वोत्तर क्षेत्रको महत्वपूर्ण एयरफोर्स स्टेशनमध्ये एक हो। नयाँ हाईवे एयरस्ट्रिपले यस क्षेत्रमा रक्षा पूर्वाधारमा सञ्चालनगत लचिलोपन थप्ने महत्वपूर्ण तहको रूपमा काम गर्नेछ। प्रधानमन्त्री मोरनबाट राष्ट्रिय राजमार्गस्थित एयरस्ट्रिपबाट वायुसेनाको सी-१३०जे हरकुलिस विमानमार्फत गुवाहाटीतर्फ प्रस्थान गरेका थिए।
रणनीतिक रूपमा महत्वपूर्ण
मोरन ईएलएफको रणनीतिक महत्व अत्यन्त उच्च मानिएको छ। चीन सीमा करिब ३०० किलोमिटर दूरीमा रहेको छ भने म्यानमार सीमा करिब २०० किलोमिटर टाडा छ। रक्षा अधिकारीहरूका अनुसार, युद्धजस्तो अवस्थामा परम्परागत एयरबेस प्रभावित भएमा यो सुविधा वैकल्पिक रनवेका रूपमा प्रयोग गर्न सकिनेछ।
एक अधिकारीका अनुसार, “आपतकालीन वा युद्धजस्तो अवस्थामा ४.२ किलोमिटरको यो ईएलएफले महत्वपूर्ण भूमिका खेल्नेछ। अन्तरराष्ट्रिय सीमाको नजिक भएकाले यसले पूर्वोत्तर क्षेत्रमा छिटो सैन्य तैनाथी क्षमतामा वृद्धि गर्छ।”
विशेष रूपमा तयार गरिएको यो खण्डले रक्षा आपतकालीन अवस्थाहरूमा लडाकु विमान, परिवहन विमान र हेलिकप्टर सञ्चालन गर्न सक्छ।
प्राकृतिक आपदामा पनि उपयोगी
सैन्य प्रयोगबाहेक, ईएलएफ प्राकृतिक आपदाका बेला जीवनरेखाका रूपमा काम गर्ने अपेक्षा गरिएको छ। बाढीग्रस्त असममा बारम्बार आउने चुनौतीलाई ध्यानमा राख्दै यो पूर्वाधार तयार गरिएको हो।
ठूलो बाढी, भूकम्प वा पूर्वाधारमा क्षति पुगेको अवस्थामा हाईवे एयरस्ट्रिप राहत सामग्री छिटो एयरलिफ्ट गर्न उपयोगी हुनेछ। विमानस्थल प्रयोग गर्न नसकिने अवस्थामा वैकल्पिक अवतरणस्थलका रूपमा प्रयोग गर्न सकिनेछ। हेलिकप्टरमार्फत उद्धार अभियान सञ्चालन गर्न पनि यसले सहयोग पुर्याउनेछ।
अधिकारीहरूका अनुसार, यसको दोहोरो प्रयोग क्षमताले राष्ट्रिय सुरक्षा र विपद् प्रतिकार्य तयारी दुवैलाई सुदृढ बनाउँछ।
गत बुधबारदेखि यस क्षेत्रमा ट्रायल रन सञ्चालन गरिएको थियो। हाईवेमा लडाकु विमान अवतरण गरेको दृश्य हेर्न स्थानीयवासीको ठूलो भीड लागेको थियो। ट्रायलका क्रममा सबै प्रमुख लडाकु विमान सफलतापूर्वक अवतरण गरिएका थिए। जिल्ला प्रशासनले तयारीका सबै प्रबन्ध मिलाएको थियो।
स्थानीय बासिन्दाहरूले यस विकास कार्यप्रति गर्व व्यक्त गरेका छन्। उनीहरूका अनुसार, “यो हाम्रो लागि ऐतिहासिक क्षण हो। हाम्रो हाईवेमा लडाकु जेट अवतरण गर्लान् भन्ने कहिल्यै सोचेका थिएनौं। चार लेन विकासले कनेक्टिभिटी परिवर्तन गरेको छ र अहिले यसले हामीलाई गर्व गराएको छ।”
यस उद्घाटनसँगै असम रक्षा सञ्चालनमा सहयोग पुर्याउने हाईवे एयरस्ट्रिप भएको सीमित राज्यहरूको सूचीमा समावेश भएको छ। यसले पूर्वोत्तर क्षेत्रलाई युद्ध, राष्ट्रिय आपतकालीन अवस्था र प्राकृतिक विपद्का बेला अझ सुदृढ रणनीतिक अवस्थामा उभ्याउने विश्वास गरिएको छ।
---------------
हिन्दुस्थान समाचार / भवानी थामी