तेहरान/तेल अवीव, २० मार्च (हि.स.)। अमेरिका-इजरायल र इरानबीच जारी युद्ध २१औँ दिनमा अझै व्यापक बनेको छ। यस युद्धमा सम्भवतः पहिलो पटक अमेरिकाको सैन्य क्षमतामा ठुलो असर परेको देखिएको छ। इरानले दाबी गरेको छ कि उसले अमेरिकी एफ-३५ लडाकु विमानलाई क्षति पुर्‍याएको छ। यसबाहेक, इरानले इजरायलको रिफाइनरीमा बमबारी गरेर उडाउन प्रयास गरेको जनाएको छ। इरानले एफ-३५ मा आक्रमण गरेको भिडियो पनि सार्वजनिक गरेको छ।

सीएनएन, अल जजिरा तथा अन्य केही अन्तरराष्ट्रिय सञ्चारमाध्यमहरूको रिपोर्टअनुसार, इरानको इस्लामिक रिभोल्युसनरी गार्ड कोर्प्स (आईआरजीसी) ले उक्त भिडियो सार्वजनिक गरे पनि यसको स्वतन्त्र पुष्टि हुन सकेको छैन। यद्यपि, अमेरिकी सेन्ट्रल कमाण्डले भने स्वीकार गरेको छ कि एउटा एफ-३५ विमानले इरानमाथि मिशनका क्रममा आपतकालीन अवतरण गर्नुपरेको थियो। उक्त विमानलाई मध्यपूर्वका कुनै देशमा अवतरण गराइएको बताइएको छ।

कमाण्डका प्रवक्ता क्याप्टेन टिम हकिङ्ग्सका अनुसार, विमानको आपतकालीन अवतरण गराइएको हो र पाइलट सुरक्षित छन्। घटनाबारे जांच जारी छ। अमेरिकाले सिधै इरानी आक्रमणको पुष्टि गरेको छैन। रिपोर्टअनुसार एफ-३५ विश्वका सबैभन्दा उन्नत लडाकु विमानमध्ये एक हो र यसको मूल्य १०० मिलियन डलरभन्दा बढी हुन्छ।

इरानले इजरायली आक्रमणको प्रतिउत्तरस्वरूप तेल अवीवस्थित रिफाइनरीमा कडा बमबारी गरेको जनाएको छ। यसैबीच, कतार एनर्जीले इरानी आक्रमणका कारण कतारको तरलीकृत प्राकृतिक ग्यास (एलएनजी) निर्यात क्षमताको १७ प्रतिशत हिस्सा प्रभावित भएको जनाएको छ। यसबाट वार्षिक करिब २० अरब डलर बराबरको घाटा हुने अनुमान गरिएको छ र युरोप तथा एशियामा आपूर्तिमा खतरा उत्पन्न भएको छ।

इजरायलका प्रधानमन्त्री बेन्जामिन नेतन्याहूले पत्रकार सम्मेलन गर्दै आफूहरू युद्ध जित्ने दिशामा रहेको बताएका छन्। उनले आफू जीवित रहेको र इरान विनाशतर्फ उन्मुख रहेको दाबी गरे। उनले २० दिनको युद्धमा सफलता हासिल गरेको बताएका छन्। यसैबीच, हिजबुल्लाहले उत्तरी इजरायलको मार्गलियोट क्षेत्रमा मिसाइल प्रहार गरेको दाबी गरेको छ। साथै, नबातियेह प्रान्तको मारौन अल-रास क्षेत्रमा रहेका इजरायली सैनिकलाई पनि निशाना बनाइएको जनाएको छ।

इरानका राष्ट्रपति मसूद पेजेशकियानले अन्तरराष्ट्रिय समुदायले यो संकटविरुद्ध उभिएन भने यसको असर अन्य धेरै देशहरूमा पर्ने चेताउनी दिएका छन्। यसले भविष्यमा अझ ठूलो संकट निम्त्याउन सक्ने उनले बताएका छन्। एक रिपोर्टअनुसार, युएईका राष्ट्रपति मोहम्मद बिन जायद अल नाहयान र अमेरिकाका राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पबीच फोनमा कुराकानी भएको छ, जसमा क्षेत्रीय अवस्था र यसको विश्व शान्तिमा पर्ने प्रभावबारे छलफल गरिएको थियो।

युएईको सरकारी समाचार एजेन्सीका अनुसार, दुवै नेताहरूले इरानमाथि नागरिक, भवन तथा पूर्वाधारमाथि आक्रमण गरेको आरोप लगाएका छन्, जुन अन्तरराष्ट्रिय कानुनको उल्लङ्घन हो। ट्रम्पले ती आक्रमणको निन्दा गर्दै युएई तथा अन्य क्षेत्रीय देशहरूको सुरक्षा र स्थिरतामा अमेरिकाको समर्थन रहने बताएका छन्।

यसैबीच, फ्रान्सका विदेशमन्त्री जीन नोएल बारो शुक्रबार इजरायल भ्रमणमा जाने भएका छन्। यो भ्रमण आकस्मिक रूपमा तय गरिएको हो। यसअघि उनी लेबनानको राजधानी बेरुतमा गएर युद्धविरामका प्रयासबारे छलफल गरेका थिए। फ्रान्सको विदेश मन्त्रालयका अनुसार, भ्रमणका क्रममा उनले इजरायली नेताहरूसँग क्षेत्रीय सुरक्षा, मानवीय सहायता तथा मध्यपूर्वमा बढ्दो तनाव कम गर्ने विषयमा छलफल गर्नेछन्।

---------------

हिन्दुस्थान समाचार / बिशाल