-नीलो होइन सुक्ष्म र कम चम्किलो हुनेछ पूर्णिमाको ब्लू मून

भोपाल, 31 मई (हि.स.)। आज राति खगोल विज्ञानमा रुचि राख्नेहरूका लागि एकदमै विशेष रात हुनेछ। यस अवधि आकाश अद्भुत दृश्यले भरिनेछ। आज राति ज्येष्ठ महिनाको पूर्णिमा नीलो सूक्ष्म चन्द्रमाको रूपमा देखा पर्नेछ। यो 2026 को सबैभन्दा सानो पूर्णिमा हुनेछ।

मध्य प्रदेशकी राष्ट्रिय पुरस्कार विजेता विज्ञान प्रसारक सारिका घारुले यो खगोलीय घटनाको व्याख्या गर्दै भनिन् कि मानिसहरूले ब्लू मून नामको अर्थ चन्द्रमा नीलो हुनेछ भन्ने अनुमान गर्नु हुँदैन। यो केवल एक परम्परागत नाम हो। जब एउटै अंग्रेजी क्यालेन्डर महिनामा दुई पूर्णिमा हुन्छन्, दोस्रो पूर्णिमालाई ब्लू मून भनिन्छ। यो किनभने दुई लगातार पूर्णिमा बीचको समय लगभग 29.5 दिन हुन्छ। यस महिना पहिलो पूर्णिमा 01 मईमा थियो र दोस्रो पूर्णिमा 31 मई आइतवार हुनेछ।

सारिका अनुसार, आज राति पूर्णिमाको रातमा चन्द्रमा पृथ्वीको परिक्रमा गर्दै आफ्नो सबैभन्दा टाढ़ाको बिन्दु अर्थात् एपोजीमा हुनेछ। पृथ्वीबाट यसको अत्यधिक दूरी लगभग 4 लाख 6 हजार किलोमीटर भएको कारण यो सामान्य पूर्णिमाभन्दा लगभग 5 देखि 7 प्रतिशत सानो र लगभग 10 प्रतिशत कम चम्किलो देखिनेछ। त्यसैले यसलाई माइक्रोमून भनिन्छ। एकै रातमा मासिक नीलो चन्द्रमा र माइक्रोमुन एकैसाथ हुनु एक धेरै दुर्लभ संयोग हो।

हिन्दू पात्र अनुसार, आज अधिक मासको ज्येष्ठ पूर्णिमा हो र चन्द्रमा वृश्चिक नक्षत्रमा हुनेछ, त्यसैले वृश्चिक ब्लू मून नाम दिइएको छ। उनले आज राति अर्को आकाशीय दृश्य देखिने बताइन्। चन्द्रमा वृश्चिक नक्षत्रको सबैभन्दा चम्किलो र सुर्ख रातो तारा एन्टारेसको धेरै नजिकबाट जानेछ। तपाई टेलिस्कोप वा दूरबीन बिना रातभरि यो सुन्दर दृश्य स्पष्ट रूपमा देख्न सक्नुहुन्छ।

सारिकाले अर्को ब्लू मून हेर्नको लागि तपाईले लामो समय पर्खनुपर्ने बताएकी छन्, किनकि यसपछि तपाईले 20 मई 2027 मा मौसमी ब्लू मून, 31 दिसम्बर 2028 मा पूर्ण चन्द्रग्रहण भएको मासिक ब्लू मून र 24 अगस्त 2029 मा मौसमी ब्लू मून देख्नुहुनेछ।

हिन्दुस्थान समाचार / भवानी थामी