नाना पाटेकरलाई राजकीय सम्मानका साथ अन्तिम बिदाई
From struggle to success, the life story of Nana Patekar


- पुलिसको सलामीका बीच पञ्चतत्त्वमा विलीन भए दिग्गज अभिनेता

- राजनीतिक, सामाजिक तथा चलचित्र क्षेत्रका हस्तीहरूले अर्पण गरे श्रद्धाञ्जली

पुणे, 0९ अक्टोबर (हि.स.)। दमदार संवाद प्रस्तुति, सहज अभिनय र आफ्नो बेजोड व्यक्तित्वका कारण दशकौँसम्म दर्शकको मनमा राज गरेका दिग्गज अभिनेता नाना पाटेकरलाई पुणेनजिकै डोणजेस्थित उनको फार्महाउसमा राजकीय सम्मानका साथ अन्तिम बिदाई दिइएको छ। पुलिस टोलीले सलामी अर्पण गर्दै उनलाई अन्तिम सम्मान दियो। आफ्ना प्रिय अभिनेताको अन्तिम दर्शन गर्न डोणजेमा ठूलो सङ्ख्यामा मानिसहरू भेला भएका थिए। सबैका आँखा रसाएका थिए भने प्रत्येक अनुहारमा नाना पाटेकरलाई गुमाएको पीडा स्पष्ट देखिन्थ्यो।

नाना पाटेकरको निधनले मराठी र हिन्दी चलचित्र जगतमा शोकको लहर फैलिएको छ। उनको निधनसँगै अभिनयको एउटा समृद्ध र प्रभावशाली यात्राको अन्त्य भएको छ, जसले धेरै पुस्ताका दर्शकलाई आफ्नो अभिनयबाट प्रभावित पारेको थियो। नाना पाटेकरलाई गोवाको डोना पाउला क्षेत्रमा रहेको आफ्नै निवासमा अचानक हृदयाघात भएको थियो। स्वास्थ्य अवस्था बिग्रिएपछि उनलाई मणिपाल अस्पताल लगिएको थियो। चिकित्सकहरूले करिब ४५ मिनेटसम्म सीपीआर मार्फत उनलाई बचाउने भरपूर प्रयास गरे पनि उपचारकै क्रममा उनको निधन भयो।

नाना पाटेकरको पार्थिव शरीर विमानमा गोवाबाट पुणे ल्याइएको थियो। पुणे विमानस्थलबाट पार्थिव शरीरलाई डोणजेस्थित फार्महाउसमा लगियो। अन्तिम दर्शनका लागि ठूलो सङ्ख्यामा प्रशंसक तथा सर्वसाधारण त्यहाँ पुगेका थिए। आफ्ना प्रिय कलाकारलाई अन्तिम बिदाई दिने क्रममा धेरैका आँखा रसाएका थिए।

अन्तिम बिदाईमा चलचित्र जगतका हस्तीहरूको उपस्थिति

नाना पाटेकरलाई अन्तिम बिदाइ दिन राजनीति, समाज तथा चलचित्र जगतका धेरै चर्चित व्यक्तित्वहरू डोणजे पुगेका थिए। महाराष्ट्रका मुख्यमन्त्री देवेन्द्र फडणवीसले पुणे विमानस्थल र डोणजेमा नाना पाटेकरको अन्तिम दर्शन गर्दै उनका परिवारजनलाई समवेदना व्यक्त गरे।

उपमुख्यमन्त्री एकनाथ शिन्दे, उपमुख्यमन्त्री सुनेत्रा पवार, मन्त्री चन्द्रकान्त पाटील, केन्द्रिय राज्यमन्त्री मुरलीधर मोहोल, रामदास आठवले, सुनील तटकरे, माधुरी मिसाल, विधायक गोपीचन्द पडलकर, अर्जुन खोतकर, रुपाली चाकणकर, सदाभाऊ खोत र उदय सामन्तलगायत धेरै नेताहरूले श्रद्धाञ्जली अर्पण गरे।

चलचित्र क्षेत्रबाट अभिनेता मकरन्द अनासपुरे, नागराज मञ्जुले, नीना कुलकर्णी, प्रवीण तरडे, सुरेश वाडकर, पुरुषोत्तम बेर्डे र सुशान्त शेलारका साथै लेखक अरविन्द जगताप तथा ‘नाम’ फाउन्डेसनका प्रतिनिधिहरू पनि उपस्थित थिए।

सङ्घर्षदेखि सफलताको शिखरसम्म नानाको यात्रा

नाना पाटेकरको वास्तविक नाम विश्वनाथ पाटेकर थियो। अभिनय क्षेत्रमा प्रवेश गर्नुअघि उनले कठिन सङ्घर्ष गरेका थिए। १९७८ सालमा ‘गमन’ चलचित्रबाट उनको चलचित्र यात्रा शुरु भएको थियो। त्यसपछि मराठी र हिन्दी चलचित्रमा विभिन्न प्रकारका भूमिका निर्वाह गर्दै उनले आफ्नो छुट्टै पहिचान स्थापित गरे, जसको अर्को उदाहरण पाउन कठिन छ।

१९८९ सालमा प्रदर्शित ‘परिन्दा’ उनको करियरको महत्त्वपूर्ण मोड साबित भयो। यस चलचित्रमा उत्कृष्ट अभिनय गरेबापत उनले सर्वश्रेष्ठ सहायक अभिनेताको राष्ट्रिय चलचित्र पुरस्कार प्राप्त गरेका थिए। त्यसपछि ‘अंगार’, ‘तिरंगा’, ‘क्रान्तिवीर’, ‘अग्निसाक्षी’, ‘खामोशी: द म्युजिकल’, ‘अब तक छप्पन’ र ‘अपहरण’ जस्ता चलचित्रमा उनले आफ्नो अभिनय क्षमता प्रमाणित गरे।

‘क्रान्तिवीर’ मा उनको अभिनयका लागि राष्ट्रिय चलचित्र पुरस्कार र फिल्मफेयर पुरस्कार प्रदान गरिएको थियो। यसैगरी, ‘नटसम्राट’ मा गणपतराव बेलवलकरको भूमिकाले उनको अभिनयको गहिराइ र क्षमता पुनः प्रमाणित गरेको थियो। अर्कोतर्फ, ‘वेलकम’ चलचित्रमा उदय शेट्टीको भूमिकामार्फत दर्शकले उनको हास्य अभिनयको फरक रूप देख्न पाए।

दर्शकहरूको मनमा सधैँ जीवित रहनेछन् नाना

नाना पाटेकरलाई तीनवटा राष्ट्रिय चलचित्र पुरस्कारसहित धेरै प्रतिष्ठित सम्मानबाट सम्मानित गरिएको थियो। २०१३ सालमा भारत सरकारले उनलाई पद्मश्रीबाट सम्मानित गरेको थियो। अभिनयका साथै उनले सामाजिक सरोकारलाई पनि सधैँ महत्त्व दिएका थिए। ‘नाम’ फाउन्डेसनमार्फत किसान तथा खडेरी प्रभावित क्षेत्रका मानिसहरूलाई सहयोग गर्न उनले उल्लेखनीय काम गरेका थिए।

नाना पाटेकरको निधन केवल एक अभिनेताको बिदाई मात्र होइन। यो त्यस्ता कलाकारको बिदाई हो, जसको आवाजमा वजन, संवादमा धार र अभिनयमा यस्तो जीवन्तता थियो कि पर्दामा निर्वाह गरिएको पात्र सीधै दर्शकको मनसम्म पुग्थ्यो। डोणजेले नाना पाटेकरलाई अन्तिम सलामी दिए पनि उनको अभिनय, आवाज र सम्झनाहरू सधैँ दर्शकको मनमा जीवित रहनेछन्।

हिन्दुस्थान समाचार / बिशाल


 rajesh pande