वाशिङ्टन/तेहरान, 11 मई (हि.स.)। यस वर्ष फरवरीको अन्त्यदेखि अमेरिका र इरानबीच होर्मुज जलडमरूमध्यलाई लिएर जारी तनाउ अझ तीव्र हुने सम्भावना बढेको छ। युद्ध टार्न र अवस्था सामान्य बनाउन गरिएका ताजा कूटनीतिक प्रयासहरूलाई ठूलो झट्का लागेको छ।
अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पले वासिङ्टनको शान्ति प्रस्तावप्रति इरानले दिएको प्रतिक्रियालाई पूर्ण रूपमा अस्वीकार्य बताएका छन्। उता, इरानी सेनाले अमेरिका र इजरायललाई चेताउनी दिँदै भनेको छ, यदि फेरि आक्रामकता शुरु भयो भने दुवै देशले “कल्पनाभन्दा परको” चुनौती सामना गर्नुपर्नेछ।
अल जजीरा र सीबीएस न्यूजका रिपोर्टहरूले यस विकासको बारेमा विस्तृत रूपमा छलफल गरिएको छ। युद्ध अन्त्य गर्ने इरानको पछिल्लो प्रस्तावलाई ट्रम्पले स्पष्ट रूपमा अस्वीकार गरेका छन्। यदि अमेरिकी नौसेनाको नाकाबंदी तुरुन्तै हटाइयो भने इरानले आफ्नो प्रतिक्रियामा द्वन्द्व रोक्न तयार रहेको बताएको छ। इरानले भनेको छ, प्रतिबन्धहरू हटाइयोस्। आणविक कार्यक्रम र विदेश नीतिमा हस्तक्षेप नगरोस्। यी केही मुद्दाहरू हुन् जसलाई वासिङ्टनले यो युद्ध शुरु गर्न उद्धृत गरेको थियो। संयुक्त राज्य अमेरिकाले त्यसो कहिल्यै गर्दैन, ट्रम्पले भने। यो कुनै गोप्य कुरा होइन कि इरानको विश्वको 12औँ वा 13औँ आणविक शक्ति बन्ने महत्वाकांक्षा छ। यसमा इजरायलविरुद्ध आक्रामक कारबाही गर्ने क्षमता पनि छ। अमेरिकाले हमास र हेजबोल्लाहजस्ता आतङ्कवादी समूहलाई इरानको समर्थन बन्द गर्न पनि चाहन्छ। दुई देशबीच केही प्रमुख मुद्दाहरू छन्, जुन शान्तिको मार्गमा अड्किएका छन्।
राष्ट्रपति ट्रम्पले ट्रुथ सोसलमा लेखे, मैले भर्खरै इरानका तथाकथित प्रतिनिधिहरूको प्रतिक्रिया पढेको छु, मलाई त्यो मन परेन। यो पूर्ण रूपमा अस्वीकार्य छ।' उनले अर्को पोस्टमा भने, इरानले विगत 47 वर्षदेखि अमेरिका र बाँकी विश्वसँग खेल खेल्दै आएको छ। ओबामा प्रशासनले सन् 2015 मा इरानको आणविक कार्यक्रमलाई सीमित गर्ने उद्देश्यले सम्झौता गरेको थियो। मैले मेरो पहिलो कार्यकालमा यो सम्झौतालाई अनुमोदन गरिनँ। हालै इरानले 42 हजार निर्दोष र निशस्त्र प्रदर्शनकारीहरूको हत्या गरेको छ। इरान हामीमाथि हाँसिरहेको छ। उनीहरू अब हाँस्न सक्ने छैनन्।
इरानले होर्मुजको जलडमरूमध्यमा फ्रान्स-बेलायत प्रयासविरुद्ध पनि चेताउनी दिएको छ। इरानका उपविदेशमन्त्रीले भने, यदि उनीहरू होर्मुजमा अवैध अमेरिकी कारबाहीको पक्षमा रहे भने सशस्त्र सेनाहरूले निर्णायक र तुरुन्तै जवाफ दिनेछन्। फ्रान्सका राष्ट्रपति इम्मानुएल म्याक्रोनले भने, यो सैन्य तैनाती होइन, तर स्थितिमा सुधार भएपछि जहाजहरूको आवागमन सुरक्षित गर्ने उद्देश्यले एक अन्तरराष्ट्रिय मिसन हुनेछ।
ब्रिटिस रोयल नेवीले एचएमएस ड्र्यागन यस हप्ता मध्यपूर्वमा तैनाथ गरिने बताएको छ। एचएमएस ड्र्यागन ब्रिटिस रोयल नेवीको विध्वंसक युद्धपोत हो। यो विशेष गरी विमान र मिसाइल जस्ता हवाई खतराहरू विरुद्ध सुरक्षा प्रदान गर्न डिजाइन गरिएको हो।
---------------
हिन्दुस्थान समाचार / भवानी थामी
