
तेहरान/वासिङ्टन, २० सेप्टेम्बर (हि.स.)। इरानले कतारमार्फत अमेरिकालाई वार्ता शुरु गर्नका लागि सात सर्त राखेको छ। इरानले चेताउनी दिएको छ कि यदि वासिङ्टनले आफ्ना माग स्वीकार नगरे तेहरान निर्णायक युद्धका लागि तयार छ। इरानको सर्वोच्च राष्ट्रिय सुरक्षा परिषद्का सचिव मोहसिन रेजाईले कतारले इरानका सर्तहरू वासिङ्टनसम्म पुर्याइसकेको बताएका छन्। तेहरान अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पको जवाफको प्रतीक्षामा रहेको छ।
‘अल जजिरा’, ‘शिन्हुआ’, ‘गल्फ न्युज’ र ‘अरब न्युज’ को रिपोर्टअनुसार रेजाईले भने, “हामी मध्यस्थ कतारको सम्पर्कमा छौँ। कतारले युद्ध समाप्त गर्ने उद्देश्यले हाम्रा सर्तहरू वासिङ्टनसम्म पुर्याएको छ। हामी राष्ट्रपति ट्रम्पको जवाफको प्रतीक्षामा छौँ।” रेजाईका अनुसार, सर्तहरूमा सबै मोर्चामा युद्ध अन्त्य गर्ने, इरानको रोक्का गरिएको रकम जारी गर्ने र नौसैनिक नाकाबन्दी हटाउने विषय समावेश छन्।
रेजाईले ‘एक्स’ मा लेखेका छन् कि यदि वासिङ्टन आफैँले सिर्जना गरेको कठिनाइबाट बाहिर निस्कन चाहन्छ भने इरानका अधिकार र सर्त स्वीकार गर्नुबाहेक ऊसँग अर्को विकल्प छैन। रेजाईले अमेरिकाबाट अर्को आक्रमणको पूर्ण सम्भावना रहेको बताएका छन् र अघिल्ला दुई चरणका युद्धपछि इरानको सैन्य योजना परिवर्तन भएको बताएका छन्। उनका अनुसार, अब योजना खाडीबाट ओमानको खाडी हुँदै अरब सागरसम्म फैलिएका अमेरिकी नौसैनिक स्रोतसाधनमा केन्द्रित छ।
उनले दाबी गरेका छन्, इरानले हालै अमेरिकी जहाज वा विमानवाहक पोत नजिकै मल्टी-वारहेड एन्टशिप मिसाइलको परीक्षण गरेको छ। उनले चेताउनी दिए, आगामी प्रतिक्रिया व्यापक हुन सक्छ, जसमा क्षेत्रका अमेरिकी सैन्य अड्डा, व्यावसायिक हित तथा स्थानीय कम्पनीहरू पनि निशानामा पर्न सक्छन्। यी दाबीहरूको स्वतन्त्र पुष्टि भएको छैन।
गत महिना एउटा समझदारी ज्ञापनको समयसीमा समाप्त भएपछि कतार र पाकिस्तानले वार्ता पुनः शुरु गराउने प्रयास गरिरहेका छन्। यो द्वन्द्व फरवरीको अन्त्यमा अमेरिका र इजरायलले इरानमाथि गरेको आक्रमणपछि शुरू भएको थियो। रेजाईले तेहरानले द्वन्द्वलाई सकेसम्म छिटो अन्त्य गर्ने रणनीतिमा काम गरिरहेको बताएका छन्।
यसैबीच, मोहसिन रेजाईले शनिबार एक अन्तर्वार्तामा आफ्नो देशले दिवंगत सर्वोच्च नेता अली खामेनेईद्वारा जारी गरिएको त्यो धार्मिक आदेशको अझै पालना गरिरहेको बताएका छन्, जसमा परमाणु हतियार विकास गर्न रोक लगाइएको छ। मोहसिन रेजाईले भने, “हामीलाई भविष्यमा के हुनेछ भन्ने थाहा छैन।” उपलब्ध रिपोर्टअनुसार, रेजाईले इरानको परमाणु नीतिमा तत्काल परिवर्तन नभएको पनि बताएका छन्।
यसैबीच, अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पले मंगलबार संयुक्त राष्ट्रसंघको महासभालाई सम्बोधन गर्नेछन्। त्यसपछि उनले न्यूयोर्कमा खाडी सहयोग परिषद्का नेताहरूसँग भेट गर्नेछन्। अमेरिकी अधिकारीहरूका अनुसार, इरान छलफलको प्रमुख विषय रहनेछ। तर ट्रम्प वा अमेरिकाका अन्य कुनै प्रतिनिधिले इरानी अधिकारीसँग भेट गर्नेछन् कि छैनन् भन्ने स्पष्ट गरिएको छैन।
हिन्दुस्थान समाचार / बिशाल