मस्को/तेल अवीव, 02 जुलाई (हि.स.)। इजरायलले आफ्नो बहुस्तरीय हवाई रक्षा प्रणालीलाई अझ सुदृढ़ बनाउने क्रममा उन्नत 'आइरन डोम' प्रणालीको सफल परीक्षण गरेको छ। इजरायलको रक्षा मन्त्रालयले मङ्गलबार दिएको जानकारीअनुसार, परीक्षणका क्रममा पहिलोपटक 'आइरन बिम' लेजर प्रणालीलाई सफलतापूर्वक सञ्चालनात्मक रूपमा एकीकृत गरिएको प्रदर्शन गरिएको छ। यसबाट एकैसाथ हुने विभिन्न प्रकारका हवाई आक्रमणको प्रतिकार गर्ने क्षमतामा उल्लेखनीय वृद्धि भएको जनाइएको छ।

रूसको सरकारी समाचार एजेन्सी तास तथा अन्य सञ्चारमाध्यमका अनुसार, यो परीक्षण इजरायल मिसाइल डिफेन्स अर्गनाइजेसन, रक्षा मन्त्रालय अन्तर्गतको डिफेन्स रिसर्च एन्ड डेभलपमेन्ट डाइरेक्टरेट तथा राफेल एडभान्स्ड डिफेन्स सिस्टम्सको संयुक्त प्रयासमा सम्पन्न गरिएको हो। सुरक्षा कारण देखाउँदै परीक्षणसँग सम्बन्धित प्राविधिक विवरण भने सार्वजनिक गरिएको छैन।

रक्षा मन्त्रालयका अनुसार, नयाँ स्तरोन्नतिपछि रकेट, क्रुज मिसाइल तथा मानवविहीन हवाई साधन (यूएभी) जस्ता वर्तमान र भविष्यका हवाई खतराविरुद्ध प्रणालीको क्षमता र प्रभावकारिता बढेको छ। तीव्र गतिमा तथा ठूलो संख्यामा हुने आक्रमणको सामना गर्न प्रणालीमा विभिन्न प्राविधिक सुधारसमेत गरिएको जनाइएको छ।

मन्त्रालयले परीक्षणका क्रममा प्रदर्शन गरिएका नयाँ क्षमताले एकैपटक विभिन्न प्रकारका आक्रमणको सामना गर्न सक्ने क्षमतामा ठूलो उपलब्धि हासिल भएको जनाएको छ। विशेष रूपमा 'आइरन बिम' लेजरलाई 'आइरन डोम' को ब्याटल म्यानेजमेन्ट प्रणालीसँग सफलतापूर्वक एकीकृत गरिएको छ, जसले भविष्यमा यसको सञ्चालनात्मक तैनाथीलाई थप सहज बनाउने अपेक्षा गरिएको छ।

यस एकीकरणपछि कमान्डरहरूले खतराको प्रकृति, प्रणालीको उपलब्धता तथा लागतका आधारमा मिसाइल वा लेजरमार्फत अवरोध गर्ने निर्णय तत्काल लिन सक्नेछन्। जहाँ 'तमिर' इन्टरसेप्टर मिसाइलको लागत करिब ५० हजार अमेरिकी डलर पर्ने बताइन्छ, त्यहीं 'आइरन बिम' को एक लेजर प्रहारको लागत केही डलर मात्र हुने भएकाले हवाई रक्षा सञ्चालनलाई अझ किफायती बनाउन सक्ने विश्वास गरिएको छ।

उल्लेखनीय छ, 'आइरन डोम' प्रणाली सन् २०११ मा इजरायली वायु सेनामा समावेश गरिएको थियो। यो प्रणाली ४ देखि ७० किलोमिटरसम्मको दूरीबाट आउने रकेट तथा अन्य हवाई खतरालाई रोक्न सक्षम मानिन्छ र हाल इजरायलको बहुस्तरीय हवाई रक्षा प्रणालीको प्रमुख आधारका रूपमा परिचित छ।

इजरायलको यो घोषणा क्षेत्रीय सुरक्षा चुनौती निरन्तर बढिरहेका बेला आएको हो। विशेषगरी उत्तरी सीमामा हिज्बुल्लाहतर्फबाट ड्रोन आक्रमणको जोखिम कायम रहेकाले 'आइरन डोम' र 'आइरन बिम' को संयुक्त सञ्चालनलाई इजरायलको हवाई सुरक्षालाई थप मजबुत बनाउने महत्त्वपूर्ण कदमका रूपमा हेरिएको छ।

हिन्दुस्थान समाचार / बिशाल